Woensdag 21 oktober gingen in één klap honderden websites offline, van de Tweede Kamer tot voetbalclub Fortuna Sittard. Voor wie het nieuws over het kritieke PHP-lek “PHP2Shell” voorbij zag komen, roept dat twee simpele vragen op: hoe kan één probleem zoveel verschillende, totaal ongerelateerde sites tegelijk raken, en moet u zich zorgen maken over uw eigen gegevens?
Waarom zoveel sites tegelijk
Het antwoord zit in wat PHP precies is. Het is geen onderdeel van één website, maar de programmeertaal waar een groot deel van het internet op draait, van WordPress-blogs tot overheidsportalen en bedrijfssystemen op maat. Een lek in PHP zelf, in plaats van in één specifieke website of app, raakt daardoor in principe elke site die op een kwetsbare versie draait, ongeacht wat die site inhoudelijk doet. Daarom gingen een parlement, een pharmaceutische branchevereniging, een vervoersbedrijf en een voetbalclub dezelfde dag offline: ze delen geen doelgroep of sector, alleen de onderliggende techniek.
Zijn uw gegevens in gevaar
Het overgrote deel van de offline gehaalde sites deed dat uit voorzorg, niet omdat er al was ingebroken. Het Nederlandse NCSC meldde op het moment van schrijven nog geen bevestigd actief misbruik te hebben waargenomen. Een site die tijdelijk niet bereikbaar is, is dus meestal juist het bewijs dat een organisatie het risico serieus nam en op tijd ingreep, niet dat er al iets mis is gegaan met uw gegevens. Pas als een organisatie zelf meldt dat gegevens zijn ingezien of gestolen, is daadwerkelijk sprake van een datalek in de juridische zin.
Praktisch betekent dit voor de meeste mensen: niet in paniek overal wachtwoorden wijzigen, want dat lost niets op als een site uit voorzorg plat ligt. Wel oppassen voor mails of berichten die inspelen op het nieuws, zoals een bericht dat uw account is “gecontroleerd op het PHP-lek” met een link om te verifiëren: dat is phishing, geen onderdeel van een echt herstelproces. Kijk bij een site die u normaal gebruikt en die plotseling plat ligt liever op de eigen officiële kanalen (social media, een statuspagina) voor een update dan op een doorgestuurd linkje af te gaan. NOS meldde woensdagmiddag al dat de eerste getroffen sites, na installatie van de beschikbare PHP-patch, weer terug in de lucht waren.
Bron: NCSC en NOS
Wat betekent dit voor jouw bedrijf?
Twijfelt u of uw eigen organisatie of een dienst die u gebruikt is geraakt? Vraag de hostingpartij of IT-leverancier expliciet na of de PHP-patch al is toegepast, in plaats van af te gaan op speculatie in het nieuws.
Blijf op de hoogte
Meld je aan voor de nieuwsbrief: spoedalerts bij kritieke dreigingen en een wekelijks overzicht. Geen mail achterlaten? Volg ons dan via RSS.