Citizen Lab heeft op 19 oktober bevestigd dat de iPhone van Vladan Đokić, rector van de Universiteit van Belgrado en prominent aanhanger van de Servische studentenprotesten, in 2026 is geïnfecteerd met NSO Groups Pegasus-spyware. Het onderzoek van de Canadese organisatie gebeurde op verzoek van Đokić zelf, in samenwerking met de Servische digitale-rechtenorganisatie SHARE Foundation. De infectie verliep via een zero-click-exploit: Đokić hoefde zelf niets aan te klikken of te openen. Citizen Lab zegt met hoge zekerheid over de infectie te spreken, maar kan het exacte moment binnen 2026 niet vaststellen, noemt geen verantwoordelijke partij en onderzoekt de zaak nog altijd. Wat er precies van zijn telefoon is buitgemaakt, is onbekend.
De onthulling komt zes dagen voor de vervroegde Servische parlementsverkiezingen van 25 oktober, die in september werden uitgeschreven na bijna twee jaar aanhoudende protesten. Die protesten begonnen na het instorten van een stationsoverkapping in Novi Sad in november 2024, waarbij 16 mensen omkwamen. Deze site berichtte eerder al over een Pegasus-infectie bij een lid van diezelfde studentenbeweging.
Patroon van spyware tegen critici
Đokić is niet het enige doelwit dat Citizen Lab dit jaar noemt. Rade Bajić, medewerker van het Openbaar Ministerie voor Georganiseerde Criminaliteit en betrokken bij het corruptieonderzoek naar het Generalštab-vastgoedproject, kreeg in augustus een Apple-dreigingswaarschuwing; of zijn toestel daadwerkelijk besmet raakte, staat niet vast. Bajić werd in november 2025 zonder opgaaf van reden van dat onderzoek gehaald. In december 2025 werden in dezelfde zaak onder anderen minister Nikola Selaković en drie anderen aangeklaagd.
SHARE Foundation meldde op 2 september dat sinds het begin van het jaar minstens 14 mensen in Servië met spyware zijn getroffen of doelwit waren, onder wie studenten, een oppositieparlementslid en een gemeenteraadslid. Twaalf van hen kregen in augustus een Apple-waarschuwing. Citizen Lab bevestigde eerder al een Pegasus-infectie bij studente Jelena Kontić, en trof bij twee anderen een nieuwe versie aan van de Android-spyware NoviSpy, die volgens eerder onderzoek van Amnesty International gegevens stuurde naar een server met een IP-adres van de Servische veiligheidsdienst BIA. Het totale aantal bekende gevallen in de Servische civil society komt dit jaar daarmee op minstens 16, aldus Citizen Lab.
Đokić noemt de ontdekking “another attempt of intimidation” en eist een onafhankelijk onderzoek met openbare resultaten en vervolging van de verantwoordelijken. Hij meldt ook dat de politie eerder dit jaar, op 31 maart, zijn kantoren doorzocht en computers en servers in beslag nam. De BIA noemde eerdere beschuldigingen in september “purely trivial sensationalism” en stelt binnen de wet te opereren. Kontić’ advocaten dienden op 6 oktober een strafklacht in tegen onbekenden bij de BIA en de politie, en tegen verantwoordelijken bij NSO Group.
Citizen Lab adviseert mensen die als doelwit kunnen gelden om Lockdown Mode op hun iPhone in te schakelen, iOS up-to-date te houden en ook naasten en collega’s te laten controleren. Bij een Apple-dreigingswaarschuwing geldt het devies het toestel als besmet te behandelen totdat een expert het heeft onderzocht.
Bron: The Hacker News
Wat betekent dit voor jouw bedrijf?
Dit soort zero-click-infecties zijn voor gewone bedrijven geen realistische dreiging, maar wie met mensenrechtenwerk, journalistiek of politiek gevoelige dossiers te maken heeft, kan bij vermoeden van spyware via Access Now's Digital Security Helpline gratis technische hulp krijgen.
Blijf op de hoogte
Meld je aan voor de nieuwsbrief: spoedalerts bij kritieke dreigingen en een wekelijks overzicht. Geen mail achterlaten? Volg ons dan via RSS.